Pulpeciki, pulpety, klopsiki, klopsy czy kotlety mielone. Mają różne nazwy i formy, choć często wyglądają podobnie i pysznie smakują. Łączy je też główny składnik, którym najczęściej jest mielone mięso. Różni sposób przygotowania, serwowania oraz dodatki, a jedną z popularniejszych form są pulpeciki w sosie pomidorowym. Delikatne, soczyste i proste w przygotowaniu. To świetna propozycja na danie obiadowe, zwłaszcza z dodatkiem na przykład makaronu.
Pulpety a klopsy – czym się różnią i co ma to tego kotlet mielony?
Wiele osób stosuje dwie pierwsze nazwy zamiennie, jednak nie jest to stricte ta sama potrawa. Tradycyjna kuchnia polska, a nawet Słownik Języka Polskiego PWN dość wyraźnie je rozróżniają. Według Słownika pulpet jest kulką, którą robi się z mięsa mielonego, ale też z ryb albo podrobów. Na surowo gotuje się je w wywarze lub dusi w sosie, dzięki czemu mają delikatniejszą konsystencję i są bardziej miękkie od bardziej zwartych klopsów. Są też z zasady mniejsze i powinny mieć regularny, okrągły kształt, klopsy są zwykle większe, a kształt może być mniej regularny.
Klops ma zasadniczo dwa znaczenia, ale podstawą zawsze jest mięso mielone. Przy czym zdrobniale klopsiki to duszone kulki, które mogą być przygotowywane podobnie jak pulpety. A klops jako taki to pieczona potrawa z mięsa w jednym, dużym kawałku albo kuliste kotlety smażone lub pieczone, ale też pieczone czy niekiedy duszone po podsmażeniu. Te drugie w wersji smażonej mogą być mylone z kotletami mielonymi, jednak ten termin też oznacza inną potrawę, choć potocznie klopsami bywają nazywane.
Mielony, ziemniaki i surówka
Tradycyjnym i popularnym w kuchni polskiej daniem są kotlety mielone. Swoje odpowiedniki mają na całym świecie, ale bardzo popularne są w Europie Środkowej. W Polsce przygotowuje się je podobnie jak klopsy – z jajkiem, bułką i przyprawami, niekiedy z cebulą, czosnkiem oraz ziołami. Mięso najczęściej jest wieprzowe, ale może być też mieszane. Formuje się je w owalne, spłaszczone kotlety, obtacza w jajku oraz w bułce tartej i smaży na patelni. Bywają wykorzystywane w burgerach, jednak tradycyjnie jest to domowe danie obiadowe, które najczęściej podaje się z ziemniakami oraz surówką. W niektórych regionach Polski noszą inne nazwy, takie jak sznycel w Południowej Małopolsce czy karminadle na Śląsku.
Pulpet i klops – skąd się wzięły i jak je przygotować?
Wracając do dwóch głównych bohaterów, to co wyróżnia pulpety to fakt, że jest to potrawa pochodząca z Włoch. Nazwa pochodzi od „polpa” i „polpetta”, co znaczy „miazga”. W oryginale do mielonego mięsa drobiowego, wieprzowego lub wołowego nie dodaje się cebuli, co odróżnia je od klopsów. Pozostałe składnik to jajko, namoczona bułka tarta oraz przyprawy. W praktyce jednak często dodaje się cebulę, czasem także ugotowanego ziemniaka, ryż lub kaszę. Wtedy w wersji w sosie mogą być samodzielnym daniem, bez tych składników podawane są do makaronów, kasz i ryżu. Gotowane pulpeciki z kolei są popularnym dodatkiem do zup.
Klopsy to potrawa kuchni polskiej, choć niektóre rodzaje mają niemieckie korzenie. Nazwa pochodzi z niemieckiego od „klopfen” oznaczającego „siekać”, kiedyś mięso było właśnie siekane. Przygotowuje się je z mięsa drobiowego, wieprzowego czy wołowego. Do tego dodaje się cebulę, jajko, bułkę tartą lub namoczoną w wodzie albo mleku bułkę pszenną oraz przyprawy takie jak sól i pieprz, czasem także czosnek. W odróżnieniu od pulpetów, klopsy mogą mieć nadzienie. Tak jest w przypadku wspomnianego, dużego kawałka mięsa, czyli konkretnie pieczeni rzymskiej z piekarnika w formie wałka, często nadziewanego ugotowanym jajkiem.
Można dodać, że choć z zasady klopsy są mięsne, to tak nazywane bywają też wersje wegetariańskie oraz wegańskie. Można też zaznaczyć, że zarówno klopsy, jak i pulpety prawdopodobnie pochodzą z III wieku p.n.e. ze starożytnych Chin i być może nawet z tego samego przepisu. Nasz dobrze się w to wpisuje, bo trochę jest mieszanką łączącą obydwie definicje.
Pulpeciki w sosie pomidorowym
Kategoria: PrzepisyStopień trudności łatwy4
porcje1
godzina35
minutSkładniki
0,5 kg mielonej łopatki wieprzowej
1 cebula
2 ząbki czosnku
1 duże jajko
4 łyżki bułki tartej
mąka pszenna do obtoczenia pulpecików
olej roślinny – około 2 łyżki
sól i pieprz
200 ml bulionu drobiowego
350 ml passaty pomidorowej z butelki
łyżka koncentratu pomidorowego
1 płaska łyżeczka suszonego oregano
1 płaska łyżeczka słodkiej papryki
kilka listków posiekanego, świeżego oregano
listki bazylii do dekoracji
Przygotowanie
- Jeżeli masz mięso w kawałku, zmiel je w maszynce na drobnych oczkach, pod koniec dodając cebulę i czosnek.
- Jeżeli masz gotowe mięso, cebulę pokrój w drobną kosteczkę, czosnek przepuść przez praskę.
- Na dużej patelni rozgrzej łyżkę oleju i zeszklij cebulę, pod koniec dodaj czosnek i smaż jeszcze chwilę.
- Mięso włóż do miski, dodaj cebulę z czosnkiem, jajko i bułkę tartą, dopraw solą oraz pieprzem i dokładnie wyrób masę.
- Do miseczki wsyp 3 łyżki mąki, nawilżając ręce, formuj z mięsa nieduże, okrągłe pulpeciki, obtaczaj je dokładnie w mące.
- Na patelnię od smażenia cebuli dodaj resztę oleju, gdy tłuszcz będzie gorący, włóż pulpeciki.
Smaż na średniej wielkości ogniu około 6 minut na złoty kolor, potrząsaj patelnią, żeby podsmażyć je równomiernie. - W międzyczasie podgrzej bulion i wlej na patelnię, przykryj i gotuj około 5 minut.
- Dodaj passatę, przecier, suszone oregano, paprykę i dopraw do smaku solą oraz pieprzem.
- Gotuj na małym ogniu bez przykrycia około 15 minut, pod koniec spróbuj i w razie potrzeby dopraw jeszcze solą oraz pieprzem.
- Podawaj posypane świeżym oregano i udekorowane listkami bazylii.





