Wegetariańskie curry z dyni i batatów
Wegetariańskie curry z dyni i batatów
2025-08-28
Sos tzatziki
Sos tzatziki
2025-09-01

Śliwki pod kruszonką z lodami

Owoce i kruszonka – duet idealny oraz świetny sposób na pyszny, szybki i prosty w przygotowaniu deser, który składa się z zaledwie 4 składników. To wspomnienie z dzieciństwa, kiedy z ciasta drożdżowego zaraz po upieczeniu wydłubywało się kruszonkę, a spodu mogło w ogóle nie być. Crumble, deser o angielskim pochodzeniu spełnia to marzenie dokładając do tego owoce. Można użyć różnych, zwłaszcza sezonowych. Nasza propozycja to crumble ze śliwkami. Śliwki mają miękki miąższ, który zapieczony puszcza sok, a podawany na gorąco wręcz rozpływa się w ustach. Przełamuje go chrupiąca, słodka i maślana kruszonka, a kontrast podkreślą zimne lody.

Brytyjski deser crumble

W brytyjskim angielskim crumble, w amerykańskim crisp, czyli kruszonka zapiekana z owocami. Crumble oznacza zresztą po prostu „kruszonka” lub „kruszyć się”. To deser z kruchą, słodką posypką tradycyjnie z masła, mąki pszennej i cukru pieczony na nadzieniu owocowym. Przygotowuje się go w kokilkach lub większych naczyniach i piecze, aż owoce puszczą soki, a kruszonka się zarumieni. Najbardziej popularne to crumble jabłkowe, zwykle podawane z lodami, śmietaną lub kremem angielskim na gorąco, zaraz po upieczeniu. Co ciekawe, istnieją też wersje wytrawne bez cukru, z mięsem czy warzywami, a zalewa się je często sosem beszamelowym.

W Wielkiej Brytanii crumble owocowe jest niemal narodowym deserem, który popularny stał się od czasu II wojny światowej. Był tańszy, a posypkę było łatwiej przygotować niż całe ciasto, poza tym istniał wtedy niedobór składników. Obecnie w różnych formach popularnością cieszy się we wszystkich krajach na Wyspach. Do kruszonki opcjonalnie dodaje się płatki owsiane, granolę i migdały, a także używa różnych rodzajów mąki – owsianej, kokosowej czy migdałowej. Oprócz jabłek wykorzystywane są inne owoce, do nich dodaje się cynamon, cukier, gałkę muszkatołową, skórkę z cytrusów czy imbir, niekiedy przed pieczeniem są gotowane z przyprawami. Jako deser popularnością cieszy się w Stanach Zjednoczonych, gdzie nazwa crisp wynika z posypywania kruszonki cukrem, płatkami owsianymi lub orzechami, co daje bardziej chrupiący wierzch. W takiej formie i nazwie deser funkcjonuje także w Kanadzie.

Śliwki – popularne owoce sezonowe

Śliwki to pestkowe owoce drzewa śliwa, należącego do rodziny różowatych. Występuje w klimacie ciepłym i umiarkowanym. Odmiana uprawna śliwka domowa prawdopodobnie pochodzi z Azji Mniejszej i terenów Kaukazu. Zależnie od odmiany owoce mogą mieć różny kształt, wielkość oraz kolor, od żółtego, przez czerwony i bordowo-niebieski, aż po ciemnoniebieski i fioletowy. Kształt jest zwykle okrągły lub owalny, a gładka skórka niekiedy posiada delikatny nalot. Miąższ jest miękki i najczęściej soczysty, zależnie od odmiany może mieć słodki albo kwaśny smak.

Śliwka domowa to najpopularniejsza odmiana uprawiana w Polsce, same owoce też należą u nas do najpopularniejszych sezonowych. Sezon zaczyna się około połowy lipca i trwa do października. Przy czym, choć zainteresowaniem cieszą się mirabelki i renklody, najbardziej popularna jest śliwka węgierka zwykła. Do Europy przybyła w połowie XVII wieku, a do Polski, jak nazwa wskazuje, trafiła z Węgier. Węgierki mają owalny lub jajowaty kształt, skórkę o ciemno-fioletowej barwie, często z niebieskim nalotem. Żółtawy, zwarty oraz lekko soczysty miąższ jest słodki i aromatyczny, niekiedy z kwaskową nutą, im owoce dojrzalsze, tym słodsze.

Właściwości i zastosowanie

Śliwki wykazują wiele właściwości prozdrowotnych i są źródłem licznych składników oraz wartości odżywczych. Zawierają sporo witamin – A, C, K i z grupy B, minerałów takich jak magnez, potas, żelazo i fosfor. Zawierają też błonnik oraz przeciwutleniacze, w tym polifenole, flawonoidy i taniny, jest w nich też sporo wody. Również pestki są wartościowe, olejek pozyskiwany z ich tłoczenia, stosowany jest w kosmetyce i pielęgnacji skóry.

Śliwki są niskokaloryczne, w wersji suszonej ilość kcal zwiększa się kilkakrotnie, znacznie za to rośnie ilość błonnika. Zarówno suszone, jak i świeże znajdują szerokie zastosowanie w kuchni – na surowo, w ciastach, deserach, koktajlach, nalewkach, kompotach i przetworach – dżemach oraz konfiturach, popularne są też knedle ze śliwkami. Bywają także wykorzystywane w daniach wytrawnych, w pasztetach, bigosach czy jako dodatek lub nadzienie do mięs.

Śliwki pod kruszonką z lodami

Kategoria: deserStopień trudności łatwy
Porcje

10

porcje
Czas przygotowania

1

godzina 

10

minut
Czas gotowania

45

minut

Składniki

  • 1 kg dojrzałych śliwek węgierek 

  • 300 g mąki pszennej

  • 200 g zimnego masła 

  • 150 g drobnego cukru 

  • 1 – 2 łyżeczki cukru waniliowego 

  • lody waniliowe 

Przygotowanie

  • Śliwki umyj, rozetnij i usuń pestki. 
  • Masło pokrój w małe kawałki. 
  • Do miski przesiej mąkę, dodaj masło i cukier. 
  • Ugniataj składniki, następnie rozcieraj ją palcami na kruszonkę. 
  • W naczyniu żaroodpornym układaj ciasno śliwki, posyp je kruszonką. 
  • Piecz w piekarniku nagrzanym do 180ºC w opcji góra-dół około 45 minut, aż kruszonka lekko się zarumieni, a śliwki puszczą sok. 
  • Podawaj z kulką lodów. 

Uwagi

  • Możesz podawać crumble z lodami śmietankowymi, pomiń wtedy cukier waniliowy w kruszonce.
  • Ilość cukru w kruszonce dopasuj do stopnia słodkości śliwek.